2 Aralık 2016 Cuma

Dogmatizme savrulan pozitif bilim


Usta yönetmen İngmar Bergman’ın kült olmuş filmi Yedinci Mühür’ü (seventh seals) bilmeyeniniz yoktur. Her bir diyaloğun altı çizilesi olan bu filmde şu konuşma da ayrı bir önem arz eder:

Anne - Mikael’in hayatı bizimkinden iyi olsun istiyorum.
Baba - Mikael büyük bir akrobat olacak.Ya da bir sihirbaz en imkansız numarayı yapabilen biri.
-hangi numarayı?
-bir topu havada asılı tutmak.
- (gülerek) bu imkansız.
- Bizim için öyle ama onun için değil.

Fen bilimlerinin özellikle aydınlanma çağı sonrasında “yeni bir din” olma yoluna girdiği kaçınılmazdır. Aslında bu yeni dogmayı yaratan pozitif bilim değil de katı bilim adamlarıdır. Dogmalardan sıyrılmak için ortaya çıkan pozitivizm ister istemez zaman içerisinde kendini bir kafesin içine sokmuştur.

Örnekse bir topun havada asılı kalabilmesi fizik kurallarına aykırıdır. Zira yerçekimi kanunu denilen bir gerçek vardır. Çok değil bir-iki asır öncesine döndüğümüzde mesela şu elimizden bir an olsun düşürmediğimiz cep telefonlarını tahayyül edebilir miydik ? ufak bir komutla yapamayacağımız şey neredeyse yok. Bizden kilometrelerce uzaktaki bir yakınımızla konuşmak bir yana dursun görüntülü sohbet dahi edebiliyoruz. Herhalde telefonun mucidi Graham Bell bile bu kadarını düşünemez, hatta deli saçması derdi.


Henüz ilkokul çağına gelmiş çocuklara gene filmden örnekle yola çıkıp bir topun havada öylece asılı kalamayacağını zira yerçekiminin buna müsaade etmeyeceğini söyler isek bir gün bunun gerçekleşmesini nasıl bekleyebiliriz ki ? Durağan olması yapısı gereği mümkün olmayan bilimin önünü din gibi yeni bir dogmayla kesmiş olmaz mıyız, hatta bu düpedüz bir sabotaj değil midir ? Bebek Mikael, henüz bu evrensel yasayı bilmiyordur ve o yüzden topu havada asılı tutabilmesi bir hayal değil hatta biraz çabalarsa başarabileceği bir şeydir. Yeter ki Mikael’in zihni kökü nerden gelirse gelsin bu tarz “dogmalarla “ bir kalıba sokulmamış olsun. Evet, bu tuzağa düşmüş,düşürülmüş bizler için bir topun havada asılı kalabilmesi artık imkansızdır, bırakalım Mikael’ler için imkansız cümlesi hiç olmasın.

Hiç yorum yok:

bunlarda

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...